این نشریه با احترام به قوانین اخلاق در نشریات تابع قوانین کمیته اخلاق درانتشار (COPE) است و از آیین نامه اجرایی قانون پیشگیری و مقابله با تقلب در آثار علمی پیروی می نماید.
مرکز تحقیقات شیلاتی آبهای دور، موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش وترویج کشاورزی، چابهار، ایران .کد پستی 9971779417. ، seyedahmad91@gmail.com
چکیده: (57 مشاهده)
یشینه و اهداف:با توجه به اهمیت جهانی حفظ ذخایر آبزیان بهعنوان محوری اساسی در پایداری منابع، مدیریت شیلات بر تأمین غذای کافی و مطمئن از طریق بهرهبرداری اصولی و مجاز تمرکز دارد. با این وجود، بهرهبرداری بی رویه تنها شامل گونههای باارزش و دارای عمر طولانی نمیشود، بلکه حتی گونههای کمارزش و کوتاهعمر را نیز تحت تأثیر قرار میدهد. این مطالعه، با هدف بررسی روند صید بیرویه آبزیان کفزی در آب های جنوب کشور (از سالهای 1376 الی 1403) براساس مدل صید- محصول حداکثر پایدار (CMSY)و نرم افزار R و رویکرد وضعیت بیزی (حل مساله براساس اطلاعات اولیه) و شبیهسازی روش مونت کارلو انجام گرفت روشها:دادههای لندینگ (صید تخلیه به ساحل) آبزیان کفزی (32 گونه یا خانواده) چهار منطقه عمده تخلیه صید در چهار استان جنوبی ایران (خوزستان، بوشهر، هرمزگان، سیستان و بلوچستان) برای 27 سال گذشته (براساس تن) از سازمان شیلات ایران (سال 1376الی 1403) جمع آوری شد. میزان صید بیرویه در آبهای جنوب کشور براساس روش مدل صید- محصول حداکثر پایدار (CMSY) و نرم افزار R و رویکرد وضعیت بیزی و شبیهسازی روش مونت کارلو با 10000 بار تکرار مدلسازی برحسب توزیع احتمالات صورت پذیرفت و مقادیر پارامترهای محاسباتی و حدود اطمینان آنها را با درصدهای مختلف اندازه گیری شد. برای مقایسه اعداد شاخصهای مختلف گونه های کفزی در دو دوره زمانی، ازآزمون تیتست در سطح معنیدار 5 درصداستفاده شد. یافتهها:میانگین صید آبزیان کفزی در آبهای جنوب کشور (Yi) براساس آمار رسمی سازمان شیلات ایران برای این دوره مورد مطالعه (سال 1376الی 1403) 164333 تن با 95 درصد فاصله اطمینان 188201-140464 تن بوده و میانگین صید بهصورت معنیداری طی دو دهه گذشته افزایش یافت (05/0˂(p. وضعیت صیادی براساس بیوماس موجود به بیوماس حداکثر محصول پایدار (B/BMSY) سال 1393 نشاندهنده آن است که میزان صید بیرویه (O) آبزیان کفزی آبهای جنوب کشور مقدار 10 درصد و مقدار حداکثر برداشت(M) و صید کمتر از بهینه (U) بهترتیب میزان 53 درصد و 37 درصد و سال 1403 میزان صید بیرویه حدود 35 درصد و مقدار حداکثر برداشت (M) و صید کمتر از بهینه (U) بهترتیب میزان 31 درصد و 34 درصد بوده است. میانگین صید آبزیان کفزی در آبهای جنوب کشور برای دوره مورد مطالعه (1376-1403) بهصورت معنیداری طی دو دهه گذشته افزایش یافته است (05/0˂p) و در حدود میانگین جهانی صید بیرویه آبزیان (35 درصد) است. میانگین میزانB/BMSY ، F/FMSY، شاخص میزان اشباعیت (S) و میزان تهیشدن (d) گونههای کفزی در آبهای جنوب کشور سالهای 1393 و 1403 تفاوت معنیداری (05/0<p) نشان نداد. نتیجهگیری:با توجه به شرایط و وضعیت اشاره شده، بهنظر میرسد میزان صید بیرویه از آبزیان کفزی در جنوب کشور در حد کم تا متوسطی قراردارد.
.jpg)
