fa مدل سازی اجزا محدود کمانش عمودی خطوط لوله دریایی مدفون اقیانوس شناسی فیزیکی (فیزیک دریا) Physical Oceanography پژوهشي Research/ Original/ Regular Article <div style="text-align: right direction: rtl">یک خط لوله شامل هیدروکربنهای گرم در اثر افزایش دما و یا اثرات اصطکاک در طول کیلومترها از خط لوله، دچار انبساط طولی می شود و تنش فشاری محوری در دیواره لوله به وجود میآید. چنین نیروهای فشاری میتواند منجر به کمانش جانبی در صفحه بستر دریا و یا کمانش در صفحه عمودی شود. کمانش عمودی به طور کلی در لوله های مدفون رخ میدهد. زیرا برای لوله راحت تر است که در برابر وزن و مقاومت در برابر مواد پوشاننده، به سمت بالا حرکت کند به نسبت آنکه در مقابل مقاومت خاک در دو طرف دیواره، به طور جانبی حرکت کند. در این تحقیق به مطالعه کمانش عمودی خطوط لوله دریایی مدفون تحت اثر حرارت و فشار داخلی پرداخته شد. جهت اطمینان از صحت مدل سازی، ابتدا مدل اجزا محدود کمانش عمودی لوله، با استفاده از نرم افزار ABAQUS مدل شد، سپس نتایج حاصله با نتایج به دست آمده از مطالعات Wang  و همکاران ( 2011) مقایسه گردید. مدلی بر مبنای آیین نامه ALA توسط نرم افزار ABAQUS ارایه شد و سپس تاثیر دامنه نقص اولیه بر کمانش عمودی بررسی شد. از نتایج گرفته شده افزایش دمای شروع کمانش در مدل با دامنه نقص اولیه 0/02 متر به ترتیب به میزان،%3/79،<span style="line-height: 26.4px text-align: right"> </span><span style="line-height: 26.4px text-align: right">% 8/1</span><span style="line-height: 26.4px text-align: right"> </span><span style="text-align: right">و % 15/99نسبت به مدلها با دامنه نقص اولیه 0/05، 0/1 و 0/2 متر است.</span></div> <p>A pipeline containing hot hydrocarbons will expand longitudinally on account of the rise in temperature or frictional effects over a kilometer or so of pipeline and compressive axial stress will be set up in the pipe-wall. Such compressive forces can lead to either lateral buckling in the plane of the seabed or buckling in a vertical plane. Upheaval buckling generally occurs in trenched and buried pipelines, because it is easier for the pipeline to move upwards, against the weight and resistance of the overlying backfill material, than it is for the line to move sideways, against the passive resistance of the undisturbed soil on either side of the trench. In this study, the vertical buckling of buried Submarine pipelines under the influence of temperature and internal pressure are discussed. To ensure the accuracy of modeling, the finite element model of the vertical buckling of the pipe, using ABAQUS software, is modeled then results are compared with the results of Wang et al. (2011) The model based on ALA code by ABAQUS software is presented and then the influence of the initial imperfection on vertical buckling are evaluated. The results indicating the safety temperature in the model with initial imperfection equals 0.02 m has increased respectively 3.79%, 8.1% and 15.99% compared to the models with initial imperfection equal 0.05, 0.1 and 0.2 m.</p> خطوط لوله دریایی مدفون, کمانش عمودی, نقص اولیه, فشار داخلی, حرارت Buried Submarine pipelines, Vertical buckling, Initial imperfection, Internal pressure, Temperature. 1 9 http://joc.inio.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2-224&slc_lang=fa&sid=1 Mohammad Vaghefi محمد واقفی vaghefi@pgu.ac.ir 10031947532846004267 10031947532846004267 Yes Marjan Keshavarzi مرجان کشاورزی marjan.keshavarzi@gmail.com 10031947532846004268 10031947532846004268 No