fa تاکسونومی و جغرافیای زیستی اسفنج‌های زیر کشندی خلیج فارس (کیش، لارک و نایبند): تخمینی از تنوع گونه‌ای آلفا و بتا پژوهشي Research/ Original/ Regular Article در مطالعه حاضر نمونه‌های مورد مطالعه، با انجام عملیات غواصی، در سال 1382 از منطقه زیر جزرومدی جزایر کیش، لارک و خلیج نایبند و نیز در سال 1388 از جزیره کیش جمع آوری گردیدند. 11 گونه متعلق به دو رده، سه راسته و نه خانواده شناسایی گردیدند که عبارتند از Ircinia echinata Hyrtios erectus Spongia arabica Dysidea cinerea Terpios viridis Callyspongia clavata C. vasselli Callyspongia sp. Haliclona tuberosa Gelliodes carnosa Leucetta sp.. چهار گونه Callyspongia sp., Gelliodes carnosa, Spongia arabica, Terpios viridis برای نخستین بار در منطقه گزارش می‌شود. جزیره لارک دارای بیشترین تنوع گونه‌ای آلفا بوده، همچنین بیشترین ترکیب گونه‌ای مربوط به جزیره کیش و خلیج نایبند است. جغرافیای پراکنش گونه‌ها در این مطالعه نشان می‌دهد که اعضای رده Demospongiae دارای پراکنشی در محدوده هند- آرام غربی بوده، در حالی‌که نماینده رده Calcarea دارای پراکنش وسیع‌تری در اقیانوس هند و آرام است. During the present study, subtidal marine sponges of the Persian Gulf were studied taxonomically. Sampling was carried out by scuba diving from: Kish Island, Larak Island and Nayband Bay during 2003 and 2009. Whenever possible, specimens were photographed in situ. Identified species then were confirmed by Dr. Helmut Lehnert from Germany. 11 species belong to two classes and nine families were recorded: Ircinia echinata, Hyrtios erectus, Spongia arabica, Dysidea cinerea, Terpios viridis, Callyspongia clavata, C. vasselli, Callyspongia sp., Haliclona tuberosa, Gelliodes carnosa, Leucetta sp., Four species are new records for the region: Callyspongia sp., Gelliodes carnosa, Spongia arabica, Terpios viridis. Our results showed that Larak Island has highest α diversity (α=10). In terms of β diversity, Kish and Nayband Bay showed highest species composition. اسفنج‌های دریایی, تاکسونومی, بیوجغرافی, منطقه زیر کشندی, خلیج فارس. Marine sponges, Taxonomy, Biogeography, Persian Gulf. 79 89 http://joc.inio.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2-191&slc_lang=fa&sid=1 Abdolvahab Maghsoudlou عبدالوهاب مقصودلو wahab@inio.ac.ir 10031947532846003316 10031947532846003316 Yes Mohamadreza Shokri محمدرضا شکری m_shokri@sbu.ac.ir 10031947532846003317 10031947532846003317 No Farzaneh Momtazi فرزانه ممتازی momtazi.f@gmail.com 10031947532846003318 10031947532846003318 No