fa بررسی تنوع گونه‌ای و غالبیت ده‌پایان منطقه بین جزر و مدی سواحل صخره‌ای بوشهر ـ خلیج‌فارس پژوهشي Research/ Original/ Regular Article به‌منظور بررسی ساختار اجتماعات ده پایان منطقه بین جزرو مدی سواحل صخره‌ای بوشهر از چهار ساحل صخره‌ای ـ قلوه سنگی در چهار فصل متوالی از مهر 1386 تا شهریور 1387 نمونه برداری به‌صورت تصادفی با استفاده از یک کوادرات 50×50 سانتی متر به‌عنوان واحد نمونه‌برداری انجام شد. در مجموع 8 گونه متعلق به 5 خانواده از ده‌پایان شناسایی و شمارش گردید. در کل دوره نمونه‌برداری بالاترین درصد فراوانی را گونه Petrolisthes rufescence با 51%، گونه Pagurus sp. با 22%، Metapograpsus maculates با 7% ، Pilimnus sp. با 5/6%، میگوی Alpheus lobidens با 3% تشکیل می‌دادند و سایر گونه‌ها با 5/10% در ردیف بعدی قرار داشتند. طبق نتایج به‌دست آمده، میزان فراوانی و تنوع در فصول سرد کاهش نشان داد که مهمترین عامل این تغییرات دما است. تغییرات فراوانی مکانی ده پایان نشان داد که در سایت‌های مناطق لیان و هلیله به‌دلیل دسترسی کمتر و عدم آلودگی، وسعت و پیچیدگی بستر، تنوع ده‌پایان بیشتر است. For studing the population structure of the Decapoda crustaceans of the Intertidal zone of Bushehr rocky shores, we collected biological speciments totally from 4 stations during 4 seasons, autumn (1386) to summer (1387). The sampling unit in this study was a 50×50(Cm) quadrate and the sampling was carried out randomly .The samples were sorted and fixed in the 10% etanol after transfering to the biology laboratory and then were identified by keys and other resoures. One of our aims in this study was calculation of species diversity and dominance. Further more, we measured some environmental factors such as Salinity, DO, tempreture, and pH with digital equipments. In this stady, we identified 8 species of 5 Decapoda families.The most species frequency contained Petrolisthes rufescence 51%, Pagurus sp. 22%, Metapograpsus maculates 7%, Pilimnus sp. 6.5%, shrimpa 3% and other species 10%. We also used ecological index for comparing species diversity. According to the results, frequency and diversity rate redused in cold seasons ( autumn & winter). The temperature was an important factor in this changes. Two stations (C & D) had the most diversity and least pollution. In the total period , Petrolisthes rufescence had the highest Dominance frequency. تنوع، فراوانی، پراکنش، غالبیت، ده‌پایان، بوشهر، خلیج فارس Decapoda, Species diversity, Dominance, Intertidal zone, Bushehr 7 16 http://joc.inio.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2-49&slc_lang=fa&sid=1 Ahmad Savari احمد سواری mj-ir-61@yahoo.com 1003194753284600454 1003194753284600454 Yes Masoumeh Jahanpanah معصومه جهان پناه 1003194753284600455 1003194753284600455 No Amir Vazirizadeh امیر وزیری زاده 1003194753284600456 1003194753284600456 No