fa بررسی اثر اخلال‌گر هورمونی نونیل فنل اتوکسیلات بر میزان هورمون تستوسترون پلاسما در ماهی زبرا سیچلید (Cichlasoma nigrofasciatum) پژوهشي Research/ Original/ Regular Article <div style="direction: rtl; text-align: justify;">اخلال‌گرهای هورمونی گروهی از مواد شیمیایی هستند که می‌توانند سامانه‌ی هورمونی را در انسان و به‌ویژه جانوران آبزی، از جمله ماهی‌ها، دچار اختلال کنند. پژوهش حاضر در مورد تأثیرات یکی از مواد مختل‌کننده‌ی هورمونی (متعلق به مواد شیمیایی شوینده) به نام نونیل فنل اتوکسیلات (Nonylphenol Ethoxylates) در ماهی زبرا سیچلید صورت گرفته و اثرات غلظت‌های مختلف ترکیب نونیل فنلاتوکسیلات را بر شاخص هورمون تستوسترون در گروه‌های مختلف وزنی مورد بررسی قرارداده است. به‌منظور تعیین اثرات نونیل فنل اتوکسیلات بر میزان هورمون مذکور، تعداد 840 قطعه بچه ماهی زبرا سیچلاید (Cichlasoma nigrofasciatum) در سه گروه با میانگین وزنی 1/0&plusmn;3 گرم، 3/0&plusmn;4 گرم و 1/0&plusmn;5 گرم پس ار علامت‌گذاری با تگ‌های رنگی الاستومر (Abc-Tag) در قالب 3 تیمار (&micro;g / l100-50 -10 از ماده نونیل فنل اتوکسیلات)، تیمار شاهد (بدون ماده مخرب) و تیمار کنترل مثبت (اتانول بدون ماده مخرب) و با 3 تکرار، به‌مدت 60 روز در آکواریوم‌های شیشه‌ای در معرض غلظت‌ها‌ی ذکر شده این ترکیب قرار گرفتند. نتایج نشان دادند که در غلظت‌های l &micro;g /10 و50 و 100، میزان هورمون تستوسترون، دستخوش تغییرات معنی‌داری شد (01/0P<). همچنین تغییرات هورمون تستوسترون در تمامی گروه‌های وزنی نسبت به شاهد، اختلاف معنی‌دار داشته و در گروه وزنی بالای 5 گرم از کاهش نسبی برخوردار بوده است. به‌نظر می‌رسد نونیل فنل اتوکسیلات به‌میزان بیش ازg/l &micro; 10 می‌تواند با تاثیر بر محور های آندوکرینی در سطوح مختلف میزان هورمون تستوسترون خون ماهی را تحت تاثیر قرار دهد.</div> <div style="text-align: justify;">Hormone disruptors are chemicals that interact with endocrine system in human and especially water aquatic animals. In this study, the effects of nonylphenolethoxylates on plasma testosterone have been investigated in Zebra Cichlid (Cichlasoma nigrofasciatum). Fishes were exposed to three concentrations of nonylphenolethoxylates, 10 , 50 and 100 &mu;g / l compare to control (0 &mu;g / l) and blank (Ethanol control) in three different size classes (average weight 3&plusmn;0.1g., 4&plusmn;0.3g., 5&plusmn;0.1g.) with 3 replicates. Zebra fish (n= 840) were examined during 60 days in glass aquariums. Blood testosterone levels were analyzed by radioimmunoassay technique. The results showed that all 10, 50 and 100 &mu;g / l nonylphenolethoxylates concentrations have affected the blood plasma testosterone levels. Also, there were significant differences between testosterone concentration in different weight groups (P<0.01). Nonylphenolethoxylates can disrupt plasma testosterone levels with more than10 &mu;g / l concentrationvia hypothalamus-pituitary axis.</div> نونیل فنل اتوکسیلات,اخلال گر های هورمونی, ماهی زبرا سیچلید, تستوسترون. Nonylphenolethoxylates, Hormone disruptors, Zebra cichlid, Testosterone. 77 83 http://joc.inio.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2-148&slc_lang=fa&sid=1 Tahereh Maktabi طاهره مکتبی tnm_maktabi@yahoo.com 10031947532846009834 10031947532846009834 No North Tehran Branch, Faculty of Marine Sciences and Technology, Tehran دانشگاه آزاد اسلامی، دانشکده علوم و فنون دریایی، واحد تهران شمال Homayoun Hosseinzadeh همایون حسین‌زاده صحافی h_hosseinzadeh@yahoo.com 10031947532846009835 10031947532846009835 Yes Iranian Fisheries Research Organization, Tehran دانشیار موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور، استان تهران Shila Safaeian شیلا صفائیان shila2962462@yahoo.com 10031947532846009836 10031947532846009836 No North Tehran Branch, Faculty of Marine Sciences and Technology, Tehran دانشگاه آزاد اسلامی، دانشکده علوم و فنون دریایی، واحد تهران شمال