fa بررسی تراکم و الگوی پراکنش و پایداری توتیای دریایی (Stomopneustes variolaris: Echinoidea) در نواحی بین جزر و مدی خلیج چابهار پژوهشي Research/ Original/ Regular Article این تحقیق با هدف شناسایی و بررسی تراکم و پراکنش توتیای دریایی Stomopneustes variolaris در نواحی بین جزر و مدی سواحل خلیج چابهار طی یک دوره زمانی از آبان ماه 1387 لغایت شهریورماه 1388 انجام شده است. منطقه‌ی مورد مطالعه در منتهی‌الیه جنوب شرقی ایران و سواحل دریای عمان ـ استان سیستان و بلوچستان در محدوده جغرافیایی عرض شمالی "47 22°25-"61 16°25 و طول شرقی "38 24°60-"90 39°60 قرار گرفته است. نمونه‌برداری دو ماه یک بار به هنگام جزر کامل از 5 ایستگاه انتخابی به صورت تصادفی و به‌وسیله‌ی پرتاب کوادرات m1×m1 صورت گرفت. نمونه‌های جمع‌آوری شده، شمارش و شناسایی گردیدند و سپس تراکم و پراکنش و پایداری آن مورد بررسی قرار گرفت. نتایج حاصل از این بررسی نشان داد که گونه S.variolaris بیشترین فراوانی را در اسفندماه 88 (ind.m-203/1±33/3) داشته است. نتایج حاصل از شاخص پراکندگی و پایداری نشان داد که پراکنش این گونه، بیشتر تصادفی و گاهی به‌صورت تجمعی است و این گونه، جزو گونه‌های نادر بشمار رفته و تنها در ایستگاه‌های 1 و 4 مشاهده گردیده است. This study touches the abundance and distribution of sea urchin Stomopneustes variolaris in the intertidal zones of Chabahar Gulf in the Gulf of Oman, IR. Iran during November 2008 to September 2009. The area of study was at the farthest end of south east of Iran in province of Sistan and Balouchestan from 25°16́́ 61̋ N to 25°22́ 47 ̋ N and from 60°39́ 90 ̋ E to 60°24́ 38 ̋ E. Sampling was done bimonthly during low tide from 5 stations, using 1m×1m quadrate randomly. Then, samples were counted, identified and their abundance, distribution and stability were investigated. The results showed that the abundance of S.variolaris was maximum in February 2009 (3/33±1/03ind.m-2). Investigation of distribution and stability indicators revealed that S.variolaris dispersion was more random and sometimes patchy and its stability was rare. Stomopneustes variolaris، ناحیه بین جزر و مدی، تراکم، پراکنش، پایداری، خلیج چابهار Gawatr bay, Heavy metals, Pollution, Geochemical maps 9 15 http://joc.inio.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2-62&slc_lang=fa&sid=1 Matin Khaleghi متین خالقی 1003194753284600950 1003194753284600950 Yes Alireza Safahieh علیرضا صفاهیه 1003194753284600951 1003194753284600951 No Ahmad Savari احمد سواری 1003194753284600952 1003194753284600952 No Babak Doustshenas بابک دوست شناس 1003194753284600953 1003194753284600953 No Fereidoon Owfi فریدون عوفی 1003194753284600954 1003194753284600954 No