[صفحه اصلی ]   [Archive] [ English ]  
:: صفحه اصلي :: درباره نشريه :: آخرين شماره :: تمام شماره‌ها :: جستجو :: ثبت نام :: ارسال مقاله :: تماس با ما ::
بخش‌های اصلی
صفحه اصلی ::
اطلاعات نشریه::
راهنمای نویسندگان::
بخش داوری::
ثبت نام و اشتراک::
سیاست های نشریه::
آمار و ارقام نشریه::
آرشیو مجله و مقالات::
تسهیلات پایگاه::
سامانه های پژوهشگاه::
تماس با ما::
::
فرمت مقالات نشریه

فرمت مقاله برای نگارندگان
لطفا قبل از ارسال مقاله، بخش
شیوه‌نامه نگارش مقالات
را مطالعه و مقاله خود را با فرمت جدید نشریه مطابقت دهید 

..
پایگاه ها و نمایه ها


AWT IMAGE
AWT IMAGE
AWT IMAGE

AWT IMAGE

AWT IMAGE

..
CC BY
تبعیت از قوانین COPE

 
این نشریه با احترام به قوانین اخلاق در نشریات تابع قوانین کمیته اخلاق درانتشار (COPE) است و از آیین نامه اجرایی قانون پیشگیری و مقابله با تقلب در آثار علمی پیروی می نماید.
..
:: دوره 14، شماره 53 - ( 1402 ) ::
جلد 14 شماره 53 صفحات 122-103 برگشت به فهرست نسخه ها
تغییرات فصلی توده آب خلیج فارس در خلیج عمان
شکیلا لشکری ، مریم سیوف جهرمی ، صمد حمزه‌ئی
دانشگاه هرمزگان ، soyufjahromi@yahoo.com.au
چکیده:   (1691 مشاهده)
پیشینه و اهداف: خلیج عمان با مساحتی در حدود km2 94000 و عمق بیشینه بیشتر از m 3000، در محدوده‌ای بین عرض‌های جغرافیایی 22 تا 26 درجه شمالی و طول‌های جغرافیایی 56 تا 62 درجه شرقی قرار گرفته است. این خلیج نقش آبراهه‌ای را بازی می‌کند که خلیج فارس را به اقیانوس هند متصل کرده و محل تبادل آب شور خلیج فارس با آب کم شور اقیانوس هند است. این پژوهش با هدف بررسی توده آب خلیج فارس (که به اختصار PGW می‌نامند) در خلیج عمان، و بررسی تغییرات فصلی آن صورت پذیرفته است.
روش‌ها‌: به منظور شناسایی PGW، در منطقه مورد مطالعه، از مجموعه داده‌های بین‌المللی دما و شوری اطلس اقیانوس جهانی با علامت اختصار WOA18 و دقت مکانی ˚25/0 طول و عرض جغرافیایی در عمق‌های صفر، 150 و 300 متری به صورت فصلی استفاده شد. نقشه‌های همسطح برای اعماق مذکور در نرم‌افزار Ocea Data View، (ODV)، رسم گردید. نقشه مقطع قائم نیز در میانه خلیج عمان رسم گردید تا ضخامت PGW، میزان گسترش آن و عمق قرارگیری آن (براساس خط پربندی شوری psu 45/36) تعیین شود.
یافته‌ها: نتایج نشان می‌دهد که چگالی در سطح، بیشتر تابع دماست. زمستان سردترین (C˚24/23) و چگال‌ترین (kgm3  12/25) فصل و تابستان گرم‌ترین (C˚42/32) و کم‌چگال‌ترین (kgm3 41/22) فصل در لایه سطحی است. فصل تابستان بیشترین و کمترین شوری را در سطح (psu 66/36>Ssurface> psu 45/36) و در عمق m 150
(
psu 45/36>S150 m> psu 12/36) تجربه می‌کند. برعکس لایه سطحی که زمستان فصل سرد و تابستان فصل گرم است، در عمق m 150 تابستان فصل سرد و زمستان فصل گرم است که این ویژگی می‌تواند به تفاوت موجود در ترموکلاین فصلی تا عمق m ۱۵۰ بر می‌گردد. در عمق m 150، الگوی چگالی در تابستان و پاییز تابع شوری است اما در بهار و زمستان، الگوی چگالی تابع دماست. به علاوه در تابستان پدی‌های زیرمیان‌مقیاس پرفشار چرخندی در نزدیکی مسقط در سطح دیده می‌شوند که در سایر فصول به وضوح دیده نمی‌شوند. همچنین نتایج به خوبی نشان می‌دهند که PGW ، در لایه سطحی دیده نمی‌شود و به صورت زیر سطحی از کناره جنوبی تنگه هرمز به سمت خلیج عمان سرازیر می‌شود. عمق قرارگیری و میزان گسترش PGW دارای تغییرات فصلی و مکانی بوده و با پیشروی به سمت شرق در تمامی فصول ضخامت PGW به علت اختلاط با آب‌های اطراف کاهش می‌یابد. نتایج حاصل از مقطع قائم AB، در میانه خلیج نشان می‌دهد که PGW طی فصول مختلف از عمق 150 تا 375 متری مشاهده می‌شود که در بهار و تابستان، سطحی‌تر و در عمق شناوری کمتری نسبت به پاییز و زمستان دارد.

در نتایج جانبی این پژوهش، جبهه‌های متعددی مانند راس‌الحد، فنس و الرمیس در کمیت دما، شوری یا چگالی مشاهده شد که تغییرات فصلی داشتند. این جبهه‌ها به ویژه در لایه‌هایی مانند عمق m 150 و m 300 قابل تامل بودند زیرا وجود جبهه‌های زیر سطحی کمتر در منطقه گزارش شده است. همچنین نتایج پژوهش هسته‌های چگال و کم‌چگال را نشان داد که برخی به علت پیچک‌های موجود در منطقه و برخی دیگر به علت هیدرودینامیک منطقه تشکیل می‌شوند. به عنوان مثال هسته کم‌شور (psu 13/36) در نزدیکی چابهار می‌تواند به علت رخداد فراچاهی آن منطقه باشد که آب‌های کم‌شور میانی خلیج را به سطح می‌آورد و موجب کاهش شوری می‌شود.
نتیجه‌گیری: نتایج این پژوهش به خوبی نشان داد که PGW تغییرات فصلی دارد و در بهار و تابستان در عمق‌های کمتری نسبت به پاییز و زمستان قرار می‌گیرد. بررسی نقشه‌های هم سطح به ویژه در عمق m 150، نشان داد که PGW، علاوه بر ساحل جنوبی می‌تواند در سمت سواحل شمالی نیز مشاهده شود که بررسی دقیق‌تر آن در خصوص احتمال حضور آن در سواحل شمالی و یا چند شاخه شدن آن ضروری می‌باشد.
واژه‌های کلیدی: توده آب خلیج فارس، خلیج عمان، دما، شوری، WOA2018
متن کامل [PDF 3331 kb]   (630 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: اقیانوس شناسی فیزیکی (فیزیک دریا)
دریافت: 1402/2/10 | ویرایش نهایی: 1402/6/19 | پذیرش: 1402/3/10 | انتشار الکترونیک: 1402/6/19



XML   English Abstract   Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

Lashkari S, Soyuf Jahromi M, Hamzei S. Seasonal changes of the Persian Gulf water mass in the Gulf of Oman. Journal of Oceanography 2023; 14 (53) :103-122
URL: http://joc.inio.ac.ir/article-1-1756-fa.html

لشکری شکیلا، سیوف جهرمی مریم، حمزه‌ئی صمد. تغییرات فصلی توده آب خلیج فارس در خلیج عمان. اقیانوس شناسی. 1402; 14 (53) :103-122

URL: http://joc.inio.ac.ir/article-1-1756-fa.html



بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.
دوره 14، شماره 53 - ( 1402 ) برگشت به فهرست نسخه ها
نشریه علمی پژوهشی اقیانوس شناسی Journal of Oceanography
Persian site map - English site map - Created in 0.11 seconds with 40 queries by YEKTAWEB 4623